Posiadacz lokalu gastronomicznego w budynku urzędu gminy jest podatnikiem podatku od nieruchomości.

Zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, w tym urzędów gmin, starostw powiatowych i urzędów marszałkowskich.

Czy lokal gastronomiczny w budynku urzędu gminy podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości ?

W pojęciu „nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego” nie mieści się lokal znajdujący się w budynku urzędu zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie gastronomii, także wtedy gdy w lokalu tym pracownicy urzędu mogą zakupić i zjeść posiłek, orgaznizowane są tam imprezy okolicznościowe na rzecz pracowników urzędu, bądź pracownicy urzędu korzystają z przechodzenia przez lokal do archiwum. Lokal taki jest bowiem zajęty na działalność gospodarczą, a nie na potrzeby jednostki samorządu terytorialnego, w której się znajduje. Niezależnie od tego, gdzie taki lokal użytkowy zostałby usytuowany (w budynku urzędu, czy w innym obiekcie) pozostaje zajęty na działalność gospodarczą – działalność gastronomiczną prowadzoną przez dany podmiot. Sam fakt, że pracownicy urzędu korzystają z usług danego podmiotu nie oznacza, że miejsce, w którym ten podmiot prowadzi działalność jest zajęte na potrzeby tego urzędu. Podobnie sama możliwość przejścia przez bufet jako ciąg komunikacyjny nie oznacza zajęcia bufetu (jego określonej części) na potrzeby tego urzędu (wyrok NSA z 7 listopada 2024 r. sygn. akt III FSK 1312/22).

Motywem wprowadzenia wyłączenia stało się nieobejmowanie opodatkowaniem tych nieruchomości (ich części), które służą de facto realizacji zadań przez organy jednostek samorządu terytorialnego. Użycie pojęcia „potrzeby” oznacza zindywidualizowanie w pewien sposób zakresu tego wyłączenia, gdyż powinno być ono dostosowane do konkretnych potrzeb organów danej jednostki samorządu terytorialnego. Chodzi bowiem wyłącznie o potrzeby konkretnych organów, a więc organów stanowiących i wykonawczych w danej jednostce samorządu terytorialnego, a nie jej jednostek organizacyjnych, które, realizując zadania, de facto zaspokajają potrzeby danej jednostki samorządu terytorialnego (por. P. Borszowski [w:] K. Stelmaszczyk, P. Borszowski, Komentarz do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych [w:] Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, Warszawa 2016, art. 2). W orzecznictwie wskazuje się, że przez „zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego„, należy rozumieć będące w posiadaniu wskazanych podmiotów nieruchomości lub ich części, obsługujące funkcjonowanie tych organów (por. wyroki NSA; z 17 marca 2009 r., II FSK 497/08, II FSK 500/08; z 13 stycznia 2011 r., II FSK 1542/09; z 8 września 2016 r., II FSK 2052/14, II FSK 577/15). Na szczeblu gminy będzie się to odnosiło do rady gminy i wójta (burmistrza, prezydenta miasta) – art. 11a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

Reasumując, posiadacz lokalu gastronomicznego w budynku urzędu gminy, stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Lokal jest zajęty na działalność gospodarczą, a nie na potrzeby jednostki samorządu terytorialnego, w której się znajduje.

Już w tym tygodniu, w pierwszym dniu wiosny w piątek 20 marca br. odbędą się wiosenne warsztaty online „GMINA JAKO PODATNIK PODATKÓW LOKALNYCH„, w trakcie których jednym z tematów będą nieruchomości zajęte na potrzeby urzędu gminy jako wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, szczegóły: https://podatkowyreferat.pl/pl/p/GMINA-JAKO-PODATNIK-PODATKOW-LOKALNYCH-20-marca-2026-r.-wiosenne-warsztaty-online/374